Co to jest giełda?
Wyobraź sobie wielkie targowisko. Zamiast warzyw handluje się tam udziałami w firmach, surowcami i walutami. Spotykają się kupujący i sprzedający, a giełda to po prostu miejsce, gdzie dogadują się co do ceny.
Dla początkujących
Giełda i Forex, po ludzku.
Mały samouczek bez żargonu. Najważniejsze rzeczy wytłumaczone najprościej jak się da, na obrazkach. Z lewej masz spis treści, możesz też wyszukać temat.
Rynek od zera
Co to jest Forex?
Największy rynek świata, rynek walut. Handlujesz parami, na przykład euro za dolary. Cena mówi, ile jednej waluty trzeba dać za drugą, i zmienia się przez całą dobę.
Jak czytać parę walutową?
Para to dwie waluty, na przykład EUR/USD. Pierwsza to waluta bazowa, druga kwotowana. Cena 1,10 znaczy, że za 1 euro dostaniesz 1,10 dolara. Gdy euro się umacnia, cena rośnie.
Skąd biorą się pieniądze?
Zarabiasz na różnicy ceny. Kupujesz taniej i sprzedajesz drożej, albo odwrotnie. Twój zysk to po prostu odległość między ceną, po której wszedłeś, a ceną, po której wyszedłeś.
Co rusza cenami?
Najprościej: popyt i podaż. Gdy więcej osób chce kupić niż sprzedać, cena rośnie. Gdy więcej chce sprzedać, spada. Do tego dochodzą wielcy gracze i wiadomości ze świata.
Jak się handluje
Jak działa pojedyncza transakcja?
Po jednej stronie jest kupujący, po drugiej sprzedający. Kupujący oferują nieco niżej, sprzedający chcą nieco wyżej. Transakcja zawiera się tam, gdzie się spotkają.
Co to jest spread?
To malutka różnica między ceną kupna a sprzedaży. Płacisz ją brokerowi przy każdej transakcji, czy chcesz, czy nie. To normalna, nieunikniona opłata za to, że masz gdzie handlować.
Kupno i sprzedaż: long i short
Możesz zarabiać i na wzrostach, i na spadkach. Pozycja long, czyli kupno, zarabia, gdy cena rośnie. Pozycja short, czyli sprzedaż, zarabia, gdy cena spada. To druga strona tej samej monety.
Pip i lot: czym się to mierzy?
Pip to najmniejszy ruch ceny, taka jednostka odległości na rynku. Lot to wielkość Twojej pozycji. Im większy lot, tym więcej znaczy każdy pip, w zysku i w stracie.
Co to jest dźwignia?
Dźwignia pozwala obracać większą kwotą, niż faktycznie masz. Z małym wkładem kontrolujesz dużą pozycję. Uwaga: powiększa zarówno zysk, jak i stratę. To narzędzie, które trzeba szanować.
Stop loss i take profit
To dwa bezpieczniki. Stop loss zamyka pozycję, gdy cena pójdzie za bardzo przeciw Tobie, i ogranicza stratę. Take profit zamyka ją po osiągnięciu zaplanowanego zysku. Ustawiasz je z góry, bez emocji.
Świece japońskie
Najpopularniejszy sposób pokazania ceny na wykresie. Jedna świeca to jeden okres. Korpus pokazuje, gdzie cena się otworzyła i zamknęła, a cienkie knoty, jak wysoko i nisko sięgała. Zielona rosła, czerwona spadła.
Pojęcia w praktyce
Co to jest trend?
Trend to kierunek, w którym generalnie zmierza cena. Wzrostowy, gdy kolejne szczyty i dołki są coraz wyżej. Spadkowy, gdy coraz niżej. Boczny, gdy cena stoi w miejscu. Z trendem handluje się łatwiej niż przeciw niemu.
Trend kontra konsolidacja
Rynek albo wyraźnie idzie w jedną stronę, albo dryfuje w wąskim przedziale. To drugie to konsolidacja: małe, mylące ruchy. Wiele systemów wtedy po prostu czeka, aż rynek znów się rozrusza, zamiast zgadywać.
Co to jest zmienność?
Zmienność mówi, jak mocno i jak szybko cena skacze. Duża zmienność to większe okazje, ale i większe ryzyko. Mała to spokojny, powolny rynek. Wielkość pozycji dobrze jest dopasować do tego, jak rynek akurat faluje.
Wsparcie i opór
To poziomy, na których cena lubi się zatrzymywać. Wsparcie jest pod ceną, jak podłoga, od której się odbija. Opór jest nad ceną, jak sufit. Gdy cena wyraźnie przebije taki poziom, często rusza dalej w tę samą stronę.
Co to jest płynność?
Płynność to łatwość kupna i sprzedaży bez ruszania ceny. Na płynnym rynku zawsze ktoś jest po drugiej stronie, więc wchodzisz i wychodzisz od razu, po dobrej cenie. Indeksy, złoto i główne waluty są bardzo płynne.
Sesje rynkowe: kiedy rynek żyje
Rynek pracuje na zmiany: najpierw Azja, potem Londyn, potem Nowy Jork. Najwięcej dzieje się, gdy sesje się nakładają, zwykle po południu naszego czasu. Wtedy ruchy bywają największe.
Co można handlować?
Nie tylko waluty. Bardzo popularne są indeksy, czyli koszyki wielkich spółek: US30, NAS100 czy niemiecki DAX. Do tego surowce, jak złoto. To właśnie na takich instrumentach pracuje większość pokazywanych tu narzędzi.
Koszty: spread, prowizja, swap
Trzy rzeczy, które realnie płacisz. Spread to różnica między kupnem a sprzedażą. Prowizja to opłata brokera od transakcji. Swap to mały koszt lub bonus za trzymanie pozycji przez noc. Warto je znać, żeby liczyć zysk uczciwie.
Świece czasowe kontra świece od ruchu
Klasyczna świeca to jeden odcinek czasu, na przykład 5 minut. Ale są też świece, które powstają od ruchu ceny: nowa pojawia się dopiero, gdy rynek przejdzie ustalony dystans. Taki wykres pokazuje sam ruch, bez pustego stania w miejscu. Właśnie tak działają świece InSightBars.
Konto demo kontra realne
Na koncie demo handlujesz wirtualnymi pieniędzmi na prawdziwym rynku. Wszystko działa identycznie, tylko nie ryzykujesz swoich środków. To najlepszy sposób, żeby poznać platformę i sprawdzić narzędzie na spokojnie.
Ryzyko i głowa
Ile ryzykować?
Złota zasada: na jednej transakcji ryzykuj tylko mały kawałek kapitału, zwykle 1 do 2 procent. Dzięki temu seria strat Cię nie wykończy, a konto przetrwa gorszy okres. To różnica między grą a rzemiosłem.
Dlaczego większość traci?
Nie przez brak tej wiedzy, tylko przez emocje: strach, chciwość, pośpiech. Wykres rządzi nerwami, a nerwy kontem. Dlatego najtrudniejszą część, decyzje i psychikę, można oddać systemowi.
Automaty, algorytmy i MT5
Co to jest MetaTrader 5 (MT5)?
MT5 to program, w którym handluje większość rynku. Masz w nim wykres, okno zleceń i miejsce na dodatki. To tu widać cenę, klika się kupno i sprzedaż, i to tu mogą działać automaty. Wszystko, co pokazujemy, dzieje się właśnie w MT5.
Co to jest algo trading?
Algo trading to handel według z góry ustalonych reguł, a nie na czuja. Zamiast decydować pod wpływem chwili, spisujesz dokładny plan i pozwalasz, żeby wykonywał go program. Człowiek ustala zasady, maszyna ich pilnuje.
Czym jest algorytm?
Algorytm to po prostu przepis: zestaw jasnych kroków. W tradingu wygląda tak: jeśli spełnią się takie a takie warunki, zrób to. Nic magicznego, raczej lista reguł, którą da się powtórzyć tysiąc razy dokładnie tak samo.
Jak działają roboty (Expert Advisors)?
Robot, w MT5 nazywany Expert Advisor, to program, który sam obserwuje rynek i wykonuje plan. Pilnuje ceny non stop, a gdy reguły są spełnione, otwiera albo zamyka pozycję. Nie męczy się i nie ma humorów.
Skąd system wie, kiedy wejść?
System liczy różne rzeczy na cenie i czeka, aż ułożą się tak, jak trzeba. Wtedy pojawia się sygnał, na wykresie często w postaci strzałki. To znak, że warunki planu są spełnione i można działać. Tak właśnie powstaje transakcja na naszym wykresie u góry.
Co to są wskaźniki?
Wskaźnik to obliczenie zrobione na cenie, które porządkuje to, co widać. Na przykład średnia z ostatnich świec wygładza wykres i pokazuje kierunek. Wskaźniki nie wróżą przyszłości, pomagają czytać teraźniejszość.
Półautomat kontra automat
Półautomat podpowiada, a Ty klikasz, więc trzymasz pełną kontrolę. Automat robi wszystko sam, według ustawień, i potrafi sam się wyłączyć po osiągnięciu celu dnia. Jedno daje więcej wpływu, drugie więcej spokoju.
Backtesting: test na historii
Zanim zaufasz strategii, puszczasz ją na danych z przeszłości i patrzysz, jak by sobie radziła. To nie gwarancja przyszłości, ale szybki sposób, żeby odsiać pomysły słabe od tych, które mają ręce i nogi.
Po co VPS?
VPS to zdalny komputer w serwerowni, który działa bez przerwy. Robot stoi na nim i pracuje całą dobę, nawet gdy Twój własny komputer jest wyłączony. Dzięki temu żaden sygnał nie ucieka.
Dlaczego automat bywa lepszy od człowieka?
Bo trzyma się zasad zawsze tak samo. Nie boi się, nie jest chciwy, nie jest zmęczony o trzeciej w nocy. Człowiek wie, co robić, ale pod presją łamie własny plan. Maszyna po prostu go wykonuje. To jest sedno naszego podejścia.
I tu pojawia się najtrudniejsza część.
Większość ludzi nie przegrywa przez brak tej wiedzy, tylko przez emocje. Dlatego najtrudniejsze, decyzje i psychikę, można oddać systemowi. O tym jest cały ten serwis.
Zobacz, jak to działaTen dział ma charakter wyłącznie informacyjny i edukacyjny. Nie stanowi porady inwestycyjnej, finansowej ani podatkowej. Nie namawia do podejmowania ryzyka ani do inwestowania, a jedynie pokazuje, jak działają te rynki. Handel wiąże się z ryzykiem utraty kapitału.